Reparatie: Erres HiFi Sound Project 3537 (Vol. 1)

Voor ik aan deze Erres begon was ik trouw aan Akai, met uiteindelijk drie Akai generaties aan cassettedecks achter de rug werd het tijd voor een wat breder perspectief. In juli 2019 kocht ik dus deze 'Erres HiFi Sound Project 3537' cassetterecorder.

Erres is overigens een merknaam geweest van het bedrijf R.S Stokvis & Zn, je kunt misschien al zien/horen waar de naam Erres zijn oorsprong heeft. In 1966 werd de merknaam onderdeel van Philips. Deze recorder uit de jaren '70 is dus ook een fabricaat van Philips.

Hoewel ik de meeste machines defect aanschaf en zelf repareer besloot ik dit keer het sleutelen achterwege te laten en direct te gaan voor een gereviseerd apparaat. 

Dit was op de lange termijn niet de beste keuze en kon alsnog zelf het apparaat induiken om een echte revisie uit te voeren....

Uiteindelijk kan ik de vorige eigenaar niet beschuldigen, het zijn oude apparaten en ze hebben nu eenmaal hun mankementen, kans is dat hij het bij hem nog wel goed deed en na verkoop en transport bij mij defect is geraakt.

Ik ga sleutelen aan een elektrisch apparaat, maar heb voor deze reparatie niet direct spanning nodig, het vervangen van de riemen kan dus zonder gevaar voor elektrocutie.

11 juli 2019


De Erres komt van een lokale retrozaak waar ik met enige regelmaat kom voor mijn lust naar HiFi en mediums.

Eigenlijk kwam de Erres 3537 samen met bijbehorende versterker (Erres 4000 of Erres TA-12000 welke precies weet ik niet meer), versterkers heb ik al genoeg. Na wat onderhandelen kon ik het cassettedeck los kopen voor de helft van de originele gecombineerde prijs.

Vooraf:

Het probleem begon eigenlijk nadat ik mijn eerste bandje op dit apparaat ging opnemen, het opnemen zelf leek goed te gaan maar bij het terugluisteren werd snel duidelijk dat de snelheid niet zo stabiel was als verwacht. Gek genoeg was het me niet opgevallen tijdens het normaal afspelen van andere bandjes.

Mijn eerste vermoeden bij slecht spelende tapedecks is altijd de riem (of riemen) die de aandrijving verzorgen. Ik besloot hem hierop open te maken, een handleiding kon ik nergens vinden en moest het gaan doen met ervaringen opgedaan bij andere cassettedecks. Hoewel met het openmaken de garantie zou vervallen verwachtte ik geen moeilijke klus en durfde ik het risico wel te nemen...

Hier een close-up van de riem. Links zie je kleine scheurtjes zitten, een teken dat de riem over datum is. Waarschijnlijk de boosdoener van mijn mislukte opname!

Hier het loopwerk, de riem van het vliegwiel zie je verstopt zitten achter een ingewikkelde constructie. Om deze riem los te krijgen moet ik het hele loopwerk demonteren. Maar voor ik dat kan doen moet ik eerst de printplaat losmaken want anders kom ik niet eens bij de schroeven.

Kortom, het hele apparaat moet uit elkaar.....

Dus heb op Ebay gezocht naar riemen. Voor €18,90 was ik deze Riemen Set 'für' Erres rijker

De grote riem voor de aandrijving van het vliegwiel kon ik uiteindelijk vervangen, de kleine riem is voor de 'tikkenteller' hiervoor moet ik het apparaat nog verder uit elkaar halen, daar had ik geen zin in. Maar na vervangen van de grote riem en het apparaat weer in elkaar te hebben gezet, bleek hij nog slechter te werken dan ervoor!

Ik snapte niet wat er mis was gegaan. Ik hield geen schroeven over. De riem was vervangen en klopte in afmeting met de oude (welke ik nog heb gecontroleerd). Ik heb nog wat gespeeld met de motorsnelheid maar dat hielp niet en was ook niet de oorzaak.

Na een hele dag bezig te zijn geweest heb ik het apparaat opzij gezet om eerst mijn andere apparaten op te knappen. Nu zijn we bijna twee maanden verder. Met hernieuwde hoop ga ik zoeken naar wat er mis is gegaan, en laat zien hoeveel werk het is om deze riemen te vervangen.

Vervolg reparatie:

Dus hier staat hij dan weer. Ondanks dat ik geen handleiding kon vinden, heb ik op het internet wel een notitie gevonden van een hobbyist met instructies voor het vervangen van de riemen, het schijnt (zoals ik al ervaren had) inderdaad geen makkelijke klus te zijn de riemen te vervangen.

7 september 2019  

Boodschappenlijst:

  • Schroevendraaier kruiskop (PH2)
  • Schroevendraaier plat (2.0mm)
  • Kniptang
  • Ty-raps
  • Paperclip (vervormd)
  • Perslucht
  • Vochtige doekjes
  • 96% Alcohol (Ketonatus)
  • Wattenstaafjes
  • Bakje voor schroeven

Geen vereiste maar dit prachtige eind-zomers weer is vandaag de beweegreden om deze klus weer op te pakken. Daarbij te melden dat ook mijn trouwe leeslamp overleden is, hierdoor heb ik minder licht dan gebruikelijk bij de werkbank. Niet alle foto's zullen daarom even scherp of duidelijk zijn, excuses voor dit ongemak!

Om te beginnen moet ik de behuizing en bodemplaat demonteren, het front haal ik er ook af zodat ik deze schoon kan maken. Op de foto hierboven was ik al deels begonnen met demontage. De behuizing komt los met vier schroeven aan de zijkanten.

Het front zit vast met schroeven aan zowel boven als onderzijde. Ook wordt het front tegen gehouden door de knoppen die erop zitten. De draaiknoppen zitten vast met frictie, deze kun je met gepast geweld lostrekken van het front, draai alle knoppen wel eerst helemaal naar links of 0 (de reden hiervoor komt straks ter sprake). tuimelschakelaars zet je in de middelste stand om beschadiging te voorkomen.

De bodemplaat zit vast met zeven schroeven waarvan er vier de pootjes zijn van het apparaat.

Nu deze onderdelen verwijderd zijn kan ik met het loopwerk gaan beginnen.

Te zien is dat het loopwerk met twee beugels aan de bovenzijde vast zit evenals twee schroeven aan de onderzijde, de foto's kun je aanklikken. Zodra deze los zijn is het loopwerk nog niet bevrijd maar ben je al een heel eind op weg.

De schroeven aan de onderzijde van het loopwerk krijg ik niet los zonder ook de achterkant van de machine zelf los te maken. Dit wordt niet in de instructie aangegeven.

We duiken zo weer zeven schroeven dieper in de machine bij het wegnemen van de achterkant, gelukkig zijn de schroeven bijna allemal gelijk aan elkaar dus minder kans om deze te verwarren. Wacht nog even!

Voordat ik de achterzijde af kan nemen moet ik rekening houden met deze drie plastic nopjes, deze kun je met je nagel of platte schroevendraaier uitnemen. De achterkant kan er af en ik kan eindelijk de schroeven van het loopwerk losmaken.

Hieronder een opsomming van de stappen die ik nu moet uitvoeren om het loopwerk los te krijgen: 

Toch bereik ik hier weinig mee, de kabels zijn zo kort dat ik het loopwerk niet uit het apparaat kan halen, maar heb wel meer bewegingsvrijheid nu.

Bij het demonteren van de beugels aan de bovenzijde komt ook een koperen geleiding mee, deze geleiding heeft als doel het op zijn plek houden van de aandrijfriem. bij het eerder vervangen van de oude riem moest ik deze opnieuw afstellen, de nieuwe riem was namelijk iets breder dan de oude en mag de geleiding tijdens normaal bedrijf niet aanraken.

Hier een totaaloverzicht van onderdelen die ik los heb gemaakt. Wie mijn andere reparatiepagina's al eens gelezen heeft weet dat ik het bakje voor de schroeven niet altijd gebruik om alle schroeven in te doen... Het is eerder om ze uit elkaar te houden, gezien de meeste schroeven hetzelfde zijn heb ik het bakje niet echt nodig.

Zo! nu de machine half uit elkaar ligt zou ik overal bij moeten kunnen zonder hem nog verder te moeten demonteren... 

Ondertussen is het buiten opgeklaard, het zonnetje durft zich zelfs te laten zien. Tijd om even een korte pauze in te lassen om boodschappen te gaan doen!

En zo is in een flits deze pauze weer voorbij, boodschappen zijn gedaan en ik kan me weer storten op de reparatie.

Hoewel het apparaat nu uit elkaar ligt heb ik het nog niet gehad over de oorzaak van het probleem, deze heb ik stiekem al gevonden toen ik de bodemplaat los had gemaakt!

We kijken hier naar de riem, bij het vervangen heb ik de nieuwe per ongeluk over één van de bevestigingen heen gelegd, hierdoor slipt hij veel en kan geen stabiele snelheid aanhouden.

Hoewel het loopwerk eigenlijk niet uit de machine hoeft hiervoor, wil ik toch een poging wagen de andere kleine riem ook te vervangen.

zoals je dus ziet is het hier mijn eigen fout geweest de riem verkeerd te monteren, maar aan de andere kant wel fijn te weten dat dit de enige oorzaak is.

Om wat extra speelruimte te maken knip ik één van de Ty-raps los. Deze vervang ik straks als ik alles terug in elkaar zet.

Als ik de achterplaat van het loopwerk los ga maken moet ik deze schroeven (links) apart houden, deze zijn langer en hebben een kleine veerring die de schroef aan het frame knelt.

De schroef rechts is er een van de velen die ik uit het apparaat haal, ze zijn allemaal gelijk aan elkaar. Eigenlijk zijn het geen schroeven maar bouten, er zitten zelfs helemaal geen schroeven in het apparaat. Dit is een kleine verwijzing naar de bouwkwaliteit van het deck.

Door de achterplaat van het loopwerk los te maken kan ik de riem makkelijk goed zetten. Tijd om de kleine riem te vervangen!

Nu beide riemen vervangen zijn kan ik het apparaat weer in elkaar zetten, ook dit komt niet zonder enige moeite.

Eerst zet ik het loopwerk weer vast, bij het terugplaatsen van de beugels moet ik de koperen geleiding weer wat verbuigen zodat deze de riem niet raakt.

het terugzetten van deze schroef is nog het lastigst, alles moet in één keer goed zitten en veel ruimte heb je niet om de boel op zijn plek te houden, het lukte mij dan ook niet zonder een woordenboek open te trekken vol ongepaste woorden...

Vergeet ook niet de drie schroeven aan de onderzijde!

Ik zet het apparaat nu weer in elkaar, maar voor ik de achterzijde van het apparaat weer vast kan zetten moet ik deze kleine beugel eerst goed op zijn plek zetten, deze klemt de DIN-aansluiting vast tegen het frame.

Nu alles weer in elkaar zit wordt het tijd hem te testen!

Ik had hiervoor al met de snelheid van de motor gespeeld, de muziek wordt nu veel te snel afgespeeld. Na afstellen van de motor zit er nog fluctuatie in de snelheid zelf (dit noemen ze 'wow'). Ik had namelijk ook de stelschroef van het vliegwiel verzet, het vliegwiel wordt hierdoor te hard geklemd en afgeremd, een beetje losdraaien en alles lijkt weer goed te zijn.

Als laatste controle plaats ik een bandje met een intro-melodie, op de computer speel ik deze melodie tegelijkertijd af, zo kan ik horen of de snelheid stabiel is en of hij niet te snel of langzaam loopt. Dit kun je natuurlijk ook doen met een nummer dat je goed kent.

Zo jammer weer, het apparaat zit bijna helemaal in elkaar tot ik twee kleine plastic nopjes vindt, deze zijn schijnbaar losgekomen tijdens de reparatie, even vreesde ik dat ik het apparaat weer uit elkaar kon gaan halen, maar gelukkig moet ik deze nopjes vanaf de achterzijde er terug in drukken. De nopjes die daar weer bovenop gaan stop ik er ook direct terug in.

Tot slot maak ik het apparaat nog even schoon, met een vochtig doekje veeg ik de vele vingerafdrukken van het front, de bodemplaat is stoffig dus ook die doe ik even af. Vervolgens blaas ik met perslucht even de printplaat vrij van vuil en stof (deze heeft namelijk twee maanden lang open gelegen).

Ook de onderdelen waar de tape langs loopt moeten schoongemaakt worden, dit doe ik met 96% alcohol en een wattenstaafje.

De Capstan was zo vies dat alcohol en wattenstaafjes alleen niet meer genoeg waren, deze heb ik uiteindelijk schoon weten te krijgen door met mijn nagels te krauwen, elke andere vorm van schuren wordt afgeraden, je beschadigt daarmee de Capstan en zo ook de Pinch Roller, en bandjes! Heb je geen nagels, stop dan met nagelbijten... Of zoek een andere methode om dit soort troep weg te krijgen, misschien een agressiever middel?

Ik zou nog terugkomen op de draaiknoppen, deze moest je helemaal op 0 zetten voor je ze eraf haalt, hierdoor kun je ze makkelijker terugplaatsen zonder dat ze 'van tijd' zijn. Anders heb je kans dat je een afwijking hebt in weergave en instelling. Voordat ik deze knoppen terug plaats, draai ik nog aan de assen tot deze echt helemaal links staan, zo weet je zeker dat 0 ook echt 0 is.

En zo staat de trotse 'Erres HiFi Sound Project 3537' weer terug waar hij thuis hoort, uiteraard kon ik het niet laten er direct een bandje in te mikken!

Riemen vervangen, apparaat opnieuw afgesteld en alles opgepoetst, zo kan dit apparaat er de komende jaren (hopelijk) weer tegenaan!

7 september 2019