Reparatie - Sony WM-DD30

26 oktober 2020    (datum reparatie)

Voorzijde
Voorzijde
Achterzijde met passend bandje
Achterzijde met passend bandje

De Sony WM-DD30 Quartz Locked Disc Drive Walkman met Dolby B en Mega Bass! Wat wil je nog meer?

De WM-DD30 is de 5e generatie Disc Drive Walkman welke afstamt van de WM-2 (de directe opvolger van de eerste walkman). Om de DD lijn even op een rijtje te zetten:

  • 1981: De WM-2 komt op de markt en is de opvolger van de eerste Walkman uit 1979
    de TPS-L2 met een verbeterd loopwerk en kleiner formaat.
  • 1982: De WM-DD wordt gelanceerd, nu een metalen behuizing en de invoering van de Disc Drive voor een nog stabieler loopwerk.
  • 1984: WM-DDII, met als verbetering de toevoeging van Dolby B ruisonderdrukking.
  • 1987: WM-DD1, een opvolger van de DDII maar ook aftakking van de DD-lijn met een goedkoper Disc Drive systeem van kunststof in plaats van het gebruikelijke metaal. Geen succes want er zijn geen opvolgers van dit model op de markt verschenen.
  • 1987: WM-DD100 (Boodo Khan), welke ook een aftakking is van de DD-lijn, uitgevoerd Met dynamische geluidsboost (voorloper van Mega Bass). Dit model verscheen alleen op de Japanse markt.
  • 1989: WM-DD3, de succesvolle opvolger van de WM-DDII met als toevoeging de Quartz Lock, samen met de Disc Drive zorgt dit voor een ongekend stabiele geluidsweergave.
  • 1989: WM-DC2, met toevoeging van Dolby C ruisonderdrukking en verbeterde weergavekop.
  • 1989: WM-DD30, opvolger van de DC2 de eerste Walkman met 'Mega Bass' die zijn oorsprong van de DD100 af heeft. Eigenlijk een samenvoeging van de DD3 en DD100.
  • 1991: WM-DD33, Zelfde werking als de DD30 maar nu met 'slimline' behuizing en verbeterd deursysteem.

Met flink wat zoekwerk heb ik geprobeerd een tijdlijn op te zetten. Er is weinig informatie te vinden over welke Walkman welke opvolgt. Het kan dus zijn dat deze niet geheel correct is. Zo kan ik bijvoorbeeld de WM-DD9 niet goed plaatsen...

Er zijn immers nog meer gerelateerde DD apparaten op de markt verschenen zoals de WM-F5, WM-D3, D5, D6 en de bekendste: D6C.

Laten we maar terugkomen bij het onderwerp, de WM-DD30.

Op de voorzijde zit de bediening van het tapetransport. 


  • Play
  • Stop
  • FF (Fast Forward)
  • REW (Rewind)

Verder nog een rode LED voor indicatie van de spanning in je batterijen.

Op de achterzijde zit een raampje, hier heb je zicht op de cassette. De pijl verwijst naar de richting van de tape, stiekem best handig als je een bandje in het apparaat stopt. 

Een klein maar handig detail is het rubberen nopje dat je links in het midden ziet, deze voorkomt dat er krassen op de Walkman komen als je hem ergens neerlegt.

Persoonlijk is dit voor mij de tweede voorzijde, zodra ik hem aanzet is het veel leuker om het bandje in beeld te hebben.

Op de zijkant zit de bediening voor de Mega Bass (de gele schakelaar).
Je kunt kiezen uit normale stand, middenstand en maximaal.
Mijn voorkeur heeft het midden, de max stand is net wat teveel van het goede.

In het midden nog een schakelaar voor Dolby B

Onderop de Equalizer voor het selecteren van het type tape dat je gebruikt, Ferro of Chrome/Metal.

Op de bovenzijde zit de dubbel uitgevoerde koptelefoon aansluiting. Rechts nog een vrij gevoelige volumeregelaar.

De dubbele aansluiting is een leuk extraatje, je zou dus bijvoorbeeld in de trein met z'n tweeën kunnen luisteren.

Op de ander zijkant dan nog de adapteraansluiting en het schuifje waarmee je de deur opent, wie goed kijkt ziet dat ik hier een schroefje mis, dat was al toen ik hem kocht. Wellicht vind ik ooit nog een passend schroefje...

De binnenkant is compact, de cassette gaat bij de DD30 in het deurtje. Rechtsonder zit het klepje voor de batterijen. Het past er allemaal maar net in, sommige batterijen zijn eigenlijk net wat te dik waardoor ik ze er met een platte schroevendraaier uit moet halen.

In het geheel is het een haast volontwikkelde Walkman te noemen, met alle opties die je nodig hebt (auto-reverse even weggelaten). Dit alles in een origineel "80's jasje. Ook de speelduur is lang voor een set van batterijen. Hij is ook bestand tegen de cassettes met een zware loop*.

Toch zijn er enige minpuntjes te noemen, zo is het schuifje dat de deur dichthoud heel gevoelig voor slijtage, hierdoor gaat het deurtje makkelijk open tijdens gebruik, de batterijenhouder is net wat te klein, je hebt stevige nagels nodig of een extra gereedschap om ze er weer uit te krijgen.
Tot slot mist de Auto-Reverse, maar als je voor nostalgie gaat moet je ook maar de moeite nemen het bandje om te wisselen.

*Betreft de zware loop, ik heb enkele op maat gemaakte cassettes met metalen spoelen, deze lopen wat zwaarder dan de gemiddelde, lang niet alle Walkmans kunnen deze goed afspelen.


Nu we de DD30 uitvoerig beschreven hebben wordt het tijd om te praten over een bekend mankement waar veel Walkmans uit de DD serie mee te kampen hebben. Het tikkende geluid.

Na verloop van tijd verweren onderdelen, sommige houden het langer uit dan anderen. In deze serie is een specifiek kunststof tandwiel daar heel gevoelig voor. Na een aantal warme zomers en koude winters verliest het materiaal zijn kracht en breekt het tandwiel.

De breuk in het wiel is het tikkende geluid dat je dan hoort, het verstoort niet alleen het luisterplezier maar is ook slecht voor je Walkman. Vervangen is dan de enige optie...

Op Ebay worden er nieuwe op maat gemaakte tandwielen verkocht om de originele te vervangen.
De walkman zal hiervoor bijna geheel uit elkaar moeten een klus die nog niet zo makkelijk is.

Gereedschappen


De walkman gaat nu uit elkaar, hierbij komt een onderhoudshandleiding goed van pas. het is dus aan te raden deze erbij te houden als je gaat sleutelen.

Op pagina 3 van de handleiding wordt beknopt uitgelegd hoe je de walkman kunt demonteren om bij specifieke onderdelen te komen. Heel handig maar het vervangen van een defect tandwiel wordt hier niet getoond. Ik stel zelf een plan op, in plaats van de pijlen te volgen, nummer ik de verschillende handelingen en ga deze in stappen opvolgen.

De walkman bestaat uit meerdere compacte lagen met onderdelen die als een broodje zitten samengevoegd. Van boven naar onder: De klep, het mechanisme, de printplaat en tot slot de metalen behuizing. We beginnen aan de buitenste lagen en gaan eerst de klep losmaken.

Het batterijenklepje haal ik er alvast uit, zo kun je hem straks ook niet per ongeluk beschadigen.

Aan de rand van het deurtje zit aan beide kanten een zilverkleurig schroefje, deze gaan er met een PH0 Schroevendraaier uit, het deurtje kan er hierna af.

met de klep eraf gaan we verder met de metalen behuizing

Op de zijkanten zitten vier zwarte schroefjes, die kunnen er nu uit.

Stap 3 - Het mechanisme eruit tillen
Stap 3 - Het mechanisme eruit tillen

Je kunt de binnenkant er nu voorzichtig uit tillen. In het vergrendelschuifje van de deur zit een veertje, deze kan eruit springen. Houd het schuifje wellicht even tegen met je vinger als je hem uit de behuizing haalt.

Ook de drie schuifjes aan de andere kant komen ook los, maar dat is voor nu geen probleem. Leg ze wel even apart zodat je ze niet kwijtraakt!

Nu de hele behuizing eraf is hebben we zicht op de printplaat en de Disc Drive motor. De staaf die je ziet is de daadwerkelijke motor, het wiel eronder is de rotor.

Hoewel het in de handleiding een enkele laag is, bestaat het mechanisme uit twee delen, het mechanisme zelf en de kunststof binnenzijde van de Walkman, deze laatste zal ook los moeten samen met het scharnier welke er in deze stap af gaat.

We zijn er alleen nog niet, de kunststof binnenzijde van de Walkman zal er ook uit moeten, we beginnen met twee schroefjes die in het scharnierende deel verwerkt zitten.

De schroevendraaier moet wel in de opening passen anders krijg je ze er niet gemakkelijk uit. Je krijgt er twee schroefjes bij maar het scharnierende deel ligt nu fysiek los.

Het enige wat het scharnier nog bij de Walkman houd is de kabel naar de kop toe. Deze heeft wat extra lengte maar let er alsnog op dat deze niet te strak komt te staan anders kunnen de aders loskomen!

Wie oplet ziet dat de kabel bij mij overigens niet goed geplaatst is. er zit een klein beugeltje waar de kabel in zou moeten vallen (met de rode pijl aangegeven), de kabel in mijn geval loopt er rechts naast, mijn vermoeden is ook dat er al eerder iemand naar de walkman heeft gekeken (wat ook het missen van het schroefje op de behuizing zou verklaren). Dit kan dus betekenen dat niet alles meer origineel zit zoals in dit geval de kabel.

Stap 5 - scheiden van mechanisme
Stap 5 - scheiden van mechanisme
schroefjes plastic behuizing
schroefjes plastic behuizing

De schroefjes van de plastic behuizing kunnen nu ook los, je zou in totaal dus vijf schroefjes moeten hebben. twee lange uit het scharnier, drie korte uit de behuizing. nu moeten de dunne draadjes ook vrij gemaakt worden om meer beweegruimte te maken.

Tot slot haal ik uit voorzorg dit plastic klepje weg uit het batterijcompartiment, deze zit vastgeplakt aan de rest.

De draadjes zitten voornamelijk vast met stukjes tape, met een pincet zijn ze redelijk goed los te krijgen, ze plakken nog wel heel goed en kunnen worden hergebruikt, ik plak ze voor nu even op de rand van mijn bureau.

De draadjes lopen ook langs een metalen klem, buig deze een klein stukje open om de draadjes te bevrijden.

De printplaat en het mechanisme eronder zouden nu los moeten komen uit de plastic behuizing. veel ruimte heb je niet omdat hij nog steeds vast zit aan de behuizing met draadjes, toch is het genoeg om verder te kunnen gaan, je zou de draadjes los kunnen solderen, maak dan vooraf gedetailleerde foto's van waar de draadjes moeten zitten! Mijn voorkeur gaat er niet van uit dus laat de draadjes zitten.

De printplaat zelf zit vast met 5 schroefjes, de pijlen geven de locatie hiervan aan, er zit een enkeling verstopt vlakbij de motor, de draadjes zitten er overheen, let op dat je deze niet beschadigt als je het schroefje eruit haalt!

De printplaat is nu los van het mechanisme eronder, maar zit nog vast met draadjes, ik vouw de print om om het mechanisme in beeld te krijgen.

Laag 3B - Het mechanisme
Laag 3B - Het mechanisme


We zoomen in op de rotor, deze zit onder een metalen behuizing, in het midden zit een stelschroef om de snelheid mee te regelen. Deze komt in de handleiding aan bod als je de Walkman wilt afstellen. De rotor zal los moeten, dus ook de behuizing. Deze gaat er af met twee schroefjes.

Knipsel uit het onderwerp: afstellen
Knipsel uit het onderwerp: afstellen

De rotor til je nu zo uit het mechanisme, eronder zie je de koperen spoel die de rotor aandrijft.

In het stappenplan wordt ook nog weergegeven hoe de motor los moet.

Twee schroefjes aan weerzijde zijn genoeg om hem los te krijgen.

Het witte tandwiel naast de motor gaat los met een enkel schroefje in het midden, hierna til je ook die er zo uit.

De spoel van de rotor gaat er ook af, maar niet zonder aan de andere kant drie schroefjes los te maken.

We zijn aangekomen bij het onderdeel waar het om gaat. Het gebroken tandwiel, je ziet de breuk zitten. Het is niet zomaar een tandwiel, hij bestaat uit meerdere onderdelen die op verschillende manieren aan elkaar vastzitten. Je moet deze dus stap voor stap uit elkaar halen!

Het eerst dat er af gaat is de C-ring die bovenop zit. Hij houd de tandwiel op de as vast, als je deze (het beste met een pincet of priem) lospeutert moet je oppassen dat hij niet weg schiet, je raakt hem snel kwijt!

het bovenste tandwiel zit magnetisch vast en kan er met een pincet makkelijk af getild worden. Deze kan er eventueel al af voor je de C-ring los maakt.

Als volgt gaat naast het tandwiel deze ring er af, wederom voorzichtig want hij kan weg schieten.

Het frame zit nog steeds vast aan de rest van de Walkman, om makkelijker aan het tandwiel te werken, is het handig dit schroefje los te maken, deze houd een 'microswitch' op zijn plaats. Hierna is het mechanisme vrij van de rest.

Ik haal de knopjes er af, zo kun je beter bij het volgende.

de zwarte ring bij de knopjes gaat er af. We kijken nu even terug in de handleiding om te zien waar we nu bezig zijn.

Het plastic armpje haal ik er met een pincet af. Er zit een klein veertje aan het armpje vast die je met de pincet het beste los kunt maken.

Eindelijk komt het gebroken tandwiel los, we kunnen deze er nu af halen en het nieuwe wiel plaatsen.

Het nieuwe tandwiel bestaat uit verschillende onderdelen, twee ringen en een setje schroefjes.

Het nieuwe tandwiel monteer je door de kunststof ring op het wiel te plaatsen, de metalen ring erachter en deze samen vast te zetten met de schroefjes.

We kunnen nu beginnen met her montage van de Walkman! Eerst gaat het nieuwe tandwiel terug op zijn plek.

het armpje kan er terug op, houd er rekening mee dat het veertje weer op de juiste plek komt te zitten, gebruik hier weer een pincet voor.

Ik plaats de knopjes terug en zet de microswitch terug op zijn plek. De switch moet precies goed staan anders werkt de Walkman straks niet goed.

De C-ring die het armpje op zijn plek houd gaat er terug op., test de beweging van het armpje om te zien of alles goed zit.

Het magnetische tandwiel kan er terg op, gevolgd door de C-ring die alles bijeen houd. Controleer wederom of alles draait en de ring niet los schiet.

De spoel kan terug op zijn plek. Zo ook het witte tandwiel, kijk wel of hij past, de onderzijde heeft een zeshoekige vorm die maar op één manier past. Plaats ook het schroefje terug dat hem op zijn plek houd.

De motor kan terug op zijn plek. Waarna ik de rotor en printplaat weer monteer. het geheel leg ik terug op de plastic behuizing.

het midden van de rotor geef ik een klein beetje vet en plaats de behuizing terug.

hierna controleer ik de bedrading, de aarding van de kop naar de print is losgekomen, deze soldeer ik terug op zijn plek, de rest van de draadjes is in orde.

Ik plak de draadjes weer vast met dezelfde tape. Hierna plaats ik het plastic kapje terug bij het batterijcompartiment.

Ik draai de Walkman om en schroef de behuizing en het scharnier terug vast.

Hierna is het tijd even te kijken of alles werkt. Ik plaats er batterijen in en test de bediening, het afspelen werkt en de snelheid is ook goed. Tijd om verder te gaan met de montage.

Nu ik er nog goed bij kan, maak ik de onderdelen meteen even schoon met alcohol.

Een tip die ze in de handleiding meegeven is het schuifje om de klep te openen. Deze werkt op basis van een veertje dat er in geplaatst zit.

Eerst plaats ik het schuifje terug.

Aan de binnenzijde van de walkman zit een gleufje waar je het veertje in kunt stoppen. Het kost enkele pogingen om hem er goed in te krijgen, hierna leg ik hem voorzichtig weg, het schuifje zit er nog los op dus kan eraf vallen waarna je het veertje opnieuw moet plaatsen.

Voor we het mechanisme terug in de behuizing stoppen plaatsen we de knopjes terug die op de zijkant zitten. In de handleiding geven ze hier nogmaals een tip.

let er op dat alle schakelaars in de onderste stand staan en doe hetzelfde met de schuifjes die in de behuizing gaan. Hierna plaats ik het mechanisme voorzichtig terug in de behuizing zoals aangegeven op de handleiding. Het schuifje voor de klep houd ik met mijn vinger vast zodat deze niet los komt.

Ik schakel alles even op en neer om te kijken of het goed zit. hierna kunnen de schroeven terug in de behuizing en kan de klep zelf ook weer terug.

De WM-DD30 zit weer terug in elkaar en is klaar voor gebruik. het kapotte tandwiel is vervangen en het tikkende geluid is hiermee verdwenen. Voorlopig zal ik even moeten afwachten of er geen andere mankementen omhoog komen dus neem hem enkele dagen op pad om te testen.

Bij het testen is er een klein mankement naar voren gekomen, soms blijft de play-knop niet ingedrukt staan en schiet weer uit waardoor het afspelen niet start. Als remedie haal ik de cassette eruit en plaats hem er opnieuw in, soms kost het enkele pogingen maar start hij alsnog op. Tegenwoordig heb ik dit probleem ook al een tijdje niet meer gehad.

De batterijen gaan lang mee en hij speelt vrij stabiel. Ook bij koudere temperaturen werkt hij goed.
Vooral de bass boost maakt het luisteren naar muziek op deze Walkman leuker.

19 januari 2021     (datum afronding pagina)